ЖРТ математикасына кайсы темалар керек?

ББОУБ ЖРТнын «Математика» бөлүмү үчүн керектүү темаларды, билимдерди жана көндүмдөрдү «Готовимся к ОРТ» брошюрасында санап көрсөтөт. Ошол эле жерде тапшырмага жаңы түшүнүк киргизилсе, ал тапшырманын өзүндө түшүндүрүлөрү айтылган. Төмөндө 2026-жылкы брошюрадагы темалар блоктор боюнча топтолду.

Арифметика

• Жөнөкөй жана курама сандар, санды жөнөкөй көбөйтүүчүлөргө ажыратуу.
• Бөлүүчүлөр жана эселүүлөр, бөлүнүүчүлүк белгилери, ЭЧОБ жана ЭКОЭ.
• Рационалдык сандар жана алар менен аракеттердин касиеттери.
• Оң жана терс сандар менен аракеттер.
• Жөнөкөй бөлчөктөр, алар менен аракеттер, ондук бөлчөккө айландыруу.
• Катыштар, пропорциялар, пайыздар.
• Натуралдык жана бүтүн көрсөткүчтүү даража, квадраттык тамыр, тамырлар менен аракеттер.
• Жакындатылган маанилер жана тегеректөө.
• Сандык барабарсыздыктар жана алардын касиеттери.

Алгебра

• Туюнтмаларды теңдеш өзгөртүү, модулу бар туюнтмалар.
• Алгебралык бөлчөктөр жана алар менен аракеттер.
• Көп мүчөлөр, кыскача көбөйтүүнүн формулалары, көбөйтүүчүлөргө ажыратуу.
• Квадраттык тамыр жана даража катышкан туюнтмаларды өзгөртүү.
• Логарифмдер жана алардын касиеттери, көрсөткүчтүү туюнтмалар.
• Теңдемелер: алгебралык, логарифмдик, көрсөткүчтүү, тригонометриялык, иррационалдык.
• Эки өзгөрмөлүү эки сызыктуу теңдеменин системасы.
• Барабарсыздыктар жана алардын касиеттери.
• Функциялар: берилиш жолдору, аныкталуу областы, элементардык функциялардын графиктери.

Геометрия

• Параллель жана перпендикуляр түз сызыктар.
• Үч бурчтуктар: түрлөрү, жактары жана бурчтары, Пифагордун теоремасы, тар бурчтун синусу, косинусу жана тангенси, тик бурчтуу үч бурчтуктарды чыгаруу.
• Төрт бурчтуктар, алардын аянты жана периметри.
• Айлана жана тегерек: борбордук жана ичтен сызылган бурчтар, ичтен жана сырттан сызылган айлана, айлананын узундугу, тегеректин аянты.
• Призманын, пирамиданын, цилиндрдин, конустун, шардын бетинин аянты.
• Параллелепипеддин, призманын, пирамиданын, цилиндрдин, конустун, шардын көлөмү.
• Тегиздиктеги жана мейкиндиктеги координаталар.
• Кыймыл, огго карата жана борборго карата симметрия.

ББОУБдун мисалдарынан дагы эмне көрүнөт

Брошюрадагы тапшырмалардын мисалдарында таблица боюнча орточо маанини табуу, көп бурчтуктун диагоналдарынын саны жана катышка тексттик маселе бар. Демек, «таза» темалардан тышкары таблица окуганды жана маселенин шартын сандардын тилине которгонду билүү керек.

Эмнеден баштоо керек

1. Пайдубал: сандар менен аракеттер, бөлчөктөр, пайыздар, пропорциялар, сызыктуу теңдемелер. Башка көп темалар, анын ичинде геометрия да, ушуларга таянат.
2. Орто деңгээл: даражалар жана тамырлар, кыскача көбөйтүүнүн формулалары, квадраттык теңдемелер, фигуралардын аянты, Пифагордун теоремасы.
3. Жогорку деңгээл: логарифмдер, көрсөткүчтүү жана тригонометриялык теңдемелер, телолордун көлөмү, функциялардын графиктери.

Диагностикадан башта: сынамык вариантты чечип, кайсы блоктордо ката көп экенин кара. Андан кийин даярдык планын түз жана негизги формулаларды жаттап ал.

Көп берилген суроолор

ЖРТ математикасына кайсы темалар керек?

ББОУБдун 2026-жылкы брошюрасы боюнча: арифметика, алгебра, геометрия жана тригонометрия, анын ичинде бөлчөктөр, пайыздар, даража жана тамырлар, логарифмдер, теңдемелер, функциялар, аянттар жана көлөмдөр.

ЖРТда логарифм жана тригонометрия барбы?

Ооба, брошюрадагы темалардын тизмесине логарифмдер жана алардын касиеттери, ошондой эле көрсөткүчтүү, логарифмдик жана тригонометриялык теңдемелер кирет. Тар бурчтун синусу, косинусу жана тангенси геометрияда да керек.

ЖРТ математикасына даярданууну эмнеден баштоо керек?

Диагностикадан: сынамык вариантты чечип, кайсы блоктордо ката көп экенин кара. Андан кийин пайдубалдан башта: сандар менен аракеттер, бөлчөктөр, пайыздар, пропорциялар жана сызыктуу теңдемелер.